Wijk aan Zee - bunkers

Korte beschrijving

Wijk aan Zee was tot begin van de 19e eeuw een echt vissersdorp. Het gemis van een eigen haven zorgde uiteindelijk voor de teloorgang van de visserij als bedrijfstak. Gelukkig werd het kuren in 'heilzaam zeewater' populair en kreeg Wijk aan Zee nieuw elan als badplaats. Met speciale badkoetsjes lieten welgestelden zich in zee rijden, decent uit het zicht van eventuele toeschouwers aan de wal.

In Wijk aan Zee staan nog enkele monumentale villa's uit die tijd, voormalige zomerhuizen van rijke stedelingen. Met de komst van een treinstation in Beverwijk werd in 1867 de weg geopend voor een groter publiek. Al spoedig verschenen er meer pensions en hotelletjes - het strandtoerisme floreerde!

Onderweg komt u de restanten tegen van een aantal bunkers die tijdens de tweede Wereldoorlog zijn gebouwd. Als voorbeeld het verhaal van Wiederstandnest 122.

Wiederstandnest 122
De bunker in Wiederstandnest 122 is één van de 46 wiederstandnesten in het landfront van de vesting IJmuiden. De grensposten bij de Zeestraat en de van Oldenborgweg waren af te sluiten met grote kantelbare betonblokken (Walzkorpersperre) en verdedigbaar met geschut. 

De bunker was geschikt voor 8 manschappen en 2 officieren. Het rechter woonvertrek van de officieren is met fresco's en spreuken versierd. 

Naast de bunkers en het dorp ook een mooi stuk over het strand en door de duinen.


Kenmerken

Startpunt: Wijk aan Zee; parkeerplaats Julianweg
Startlocatie: Noord-Holland, Nederland
Coördinaten N52.492000 E4.601000
Afstanden: 13 km
Type: Cultuur, Duin, Open, Strand, Vergezicht, Water, Zee, Zandheuvel
Begaanbaar: Goede wandelschoenen aantrekken
Rolstoel: Niet toegankelijk
Honden: Aangelijnd
Horeca: Onderweg
Gelopen op: 15-09-2018

Route informatie

Een GPS wandeling van 13 bij Wijk aan Zee.
Voor deze wandeling heeft u een duinkaart nodig. 
De wandeling kent een paar hoogte verschillen en veel los zand. Goede wandelschoenen zijn aan te bevelen.
Naast een track is er ook een route beschikbaar.
Horeca komt u onderweg tegen. 
Honden mogen aangelijnd mee. 



Acties

Navigeer naar startlocatie Download (ZIP) Download (GPX) Bekijk kaart/tracks Bekijk de fotoserie Print wandeling tekst

Startlocatie


Reacties



Wij zijn benieuwd naar uw reactie. Wel hebben we een aantal spelregels waar we u even op willen attenderen

  • Alle velden moeten verplicht worden ingevuld.
  • Uw reactie wordt pas na goedkeuring zichtbaar in de lijst ervaringen.
  • Uw e-mail adres niet wordt getoond op de site.
  • De webmaster behoudt zich het recht uw tekst aan te passen.
  • Het is niet toegestaan email-adressen, enige weblinks of schuttingtaal in de tekst op te nemen. Bij veelvuldig misbruik kan u de mogelijkheid van opslaan worden ontzegd.
  • Als u ons een link wilt doorsturen dan a.u.b. per email.
  • English texts will not be accepted. All input needs to be approved by the webmaster on forehand before be visible on this website. So save yourself the trouble.


Langere beschrijving


GPSwalking.nlWijk aan Zee is mijn favoriete plaats om naar zee te gaan. Hier kun je zonder problemen (en zonder kosten) je auto parkeren. De zee is dan dichtbij en Wijk aan Zee is een overzichtelijk en rustig plaatsje met voldoende horecagelegenheden.

Voor deze wandeling heb je een duinkaart nodig. In de track staat een automaat gemarkeerd. U moet dan de route andersom lopen. Ik ben zelf nog nooit controle tegengekomen, maar je weet maar nooit. Je kunt deze kaart ook verkrijgen bij één van de plaatselijk VVV's (Julianaplein 13-15 Wijk aan Zee). 

Wijk aan Zee - badplaats met historie
Wijk aan Zee was tot begin van de 19e eeuw een echt vissersdorp. Het gemis van een eigen haven zorgde uiteindelijk voor de teloorgang van de visserij als bedrijfstak.

GPSwalking.nlGelukkig werd het kuren in 'heilzaam zeewater' populair en kreeg Wijk aan Zee nieuw elan als badplaats. Met speciale badkoetsjes lieten welgestelden zich in zee rijden, decent uit het zicht van eventuele toeschouwers aan de wal. In Wijk aan Zee staan nog enkele monumentale villa's uit die tijd, voormalige zomerhuizen van rijke stedelingen. Met de komst van een treinstation in Beverwijk werd in 1867 de weg geopend voor een groter publiek. Al spoedig verschenen er meer pensions en hotelletjes - het strandtoerisme floreerde!

In de tweede wereldoorlog moest een groot deel van de bevolking van Wijk aan Zee evacueren. Duitse militairen namen hun intrek in de huizen en hotels en er werd een keten van bunkers langs de kust gebouwd: de Atlantikwall. Er liggen nu nog circa 70 bunkers onder de duinen verborgen. Enkele daarvan zijn te bezoeken.

GPSwalking.nlZeedorpenlandschap
De grote dorpsweide waaromheen Wijk aan Zee is gebouwd, is een typisch voorbeeld van een traditioneel Noord-Hollands zeedorpenlandschap. In andere kustplaatsen is deze weide grotendeels door bebouwing verloren gegaan. Hij diende als hooiland en is op oude kaarten terug te vinden onder te naam 'Seecroft'. Door verstuiving en erosie van de duinen ontstond rondom het dorp een bijzondere kruidenrijke duinvegetatie.

De Noordpier bij Wijk aan Zee/Velsen-Noord biedt mogelijkheden voor zeevissers. De pier is ook interessant als vogelkijkpunt. Vooral tijdens of na stormachtig weer kunt u er allerlei bijzondere vogels zien zoals alken, kuifaalscholvers, jan-van-genten en noordse stormvogels.

GPSwalking.nlAan de noordzijde van het dorp ligt het Noordhollands Duinreservaat. De duinen hier bieden bescherming tegen de zee, spelen een belangrijke rol bij de drinkwaterzuivering en vormen een waardevol natuur- en recreatiegebied.

Midden-Kennemerland 
De regio Midden-Kennemerlarid bestaat uit de gemeenten Velsen/IJmuiden, Beverwijk/Wijk aan Zee en Heemskerk met in totaal zo'n 150.000 inwoners. Het is een regio vol contrasten; je vindt er de rauwheid van verschillende havens, industrie, visserij, bunkers en forten, maar ook de schoonheid van een nationaal park, het Noordhollands Duinreservaat, de prachtige kastelen en buitenplaatsen en niet te vergeten de brede stranden en tuinderijen. Voor iedereen, jong en oud, is er wel iets te vinden. Ontdek het zelf en laat u fietsend, wandelend of varend verrassen door deze contrastrijke regio!

GPSwalking.nlDirect bij de parkeerplaats zie je aan de ene kant de Dorpsweide en aan de andere kant de Badgastenkerk. 

Dorpsweide
De dorpsweide is een uniek voorbeeld van een Zeedorpen landschap langs de Noord-Hollandse kust. De weide diende in de 11-12de eeuw als hooiland voor de koeien en paarden. Door de beweiding werd het gebied bemest en bleef meer open, omdat de grazende dieren de jonge spruiten en twijgen van bomen en struiken wegvraten.

De Badgastenkerk
Voor de Gereformeerde zomergasten werd in 1936 een kerk met 300 zitplaatsen gebouwd. De Badgastenkerk is tot 1970 in gebruik geweest. Daarna kwam het in particulier bezit. Er is nu een geluidsopnamestudio in gevestigd. 

GPSwalking.nl70 bunkers liggen verscholen in de duinen. Sommige resten zijn goed zichtbaar, maar andere zijn onder het zand verdwenen. Onderweg naar het uitzichtpunt kom je wat infoborden en resten tegen. 

Bunkers Festung IJmuiden locatie Wijk aan Zee
Geopend iedere 1e zondag van de maand van 13.00 tot 16.00 uur als de vlag gehezen is, en op afspraak via info@rondjewijkaanzee.nl. Voor rondleidingen met een gids zie www.atlantikwall-wijkaanzee.nl.

Lunet
De granieten palen aan de voet van de wal zijn de overblijfselen van een lunet die samen in totaal 26 lunetten de linie van Beverwijk vormden. De linie is in 1800 in de Napolenontische tijd gebouwd om de stan Amsterdam te beschermen is tot 1804 bemand geweest. 

GPSwalking.nlWiederstandnest 122
De bunker in Wiederstandnest 122 is één van de 46 wiederstandnesten in het landfront van de vesting IJmuiden. De grensposten bij de Zeestraat en de van Oldenborgweg waren af te sluiten met grote kantelbare betonblokken (Walzkorpersperre) en verdedigbaar met geschut. 

De bunker was geschikt voor 8 manschappen en 2 officieren. Het rechter woonvertrek van de officieren is met fresco's en spreuken versierd. 

Het Paasduin is een prima gelegenheid om eens te genieten van een ver uitzicht. Over zee, over Wijk aan Zee en over de Hoogovens. 

GPSwalking.nlPaasduin
Op het Paasduin zouden vroeger paasvuren ontstoken zijn. De duinen zijn hier zo hoog en stijl, omdat de aanwassende zandmassa met helmplanten en plaggen tot staan gebraoht werd. Aan de zuidkant het Beeldenpark "Een Zee van Staal". Het is in 1999 ontstaan toen Wijk aan Zee zich opwierp als Cultureel Dorp van Europa. Kunstenaars uit verschillende dorpen maakten een beeld van staal.

Vuurbaak
De fundering van deze vuurbaak (vierboet) is rond 1960 blootgelegd. De vuurbaak, een vierkanten stenen gebouw van 4 bij 4 meter en 20 meter hoog, deed dienst als vuurtoren. Als de vissers 's nachts op zee waren ontstak de vuurboetmeester het vuur in de korf.

GPSwalking.nlRadarbunker
Op duinenrij achter Hotel de Wijk werd door de Duitsers een radarbunker aangelegd. Dit om vijandelijke schepen en vliegtuigen al vroeg te kunnen onderscheppen.

Deze radarschermen hadden een hoogte van twintig meter. Daarom waren de schermen diep in het beton van de bunker verankerd. Deze radarinstallaties heetten “Mammutstanden”.

In Nederland waren maar vier plaatsen waar nog zo’n “Mammutstand” stond: Den Helder, Oostkapelle, Den Haag en Wijk aan Zee.

GPSwalking.nlWelkom in het Noordhollands Duinreservaat
Het 5300 ha grote Noordhollands Duinreservaat strekt zich uit van Bergen aan Zee tot het Noordzeekanaal. Het gebied is eigendom van de provincie Noord-Holland en wordt beheerd door de NV PWN Waterleidingbedrijf Noord-Holland. Het neemt onder de grote Nederlandse natuurgebieden een belangrijke plaats in. 

De grote verscheidenheid aan duinlandschappen en het kalkgehalte in de bodem zorgen voor een zeer uiteenlopende plantengroei en een rijk dierenleven.

Het zuidelijk reservaat in de omgeving van Heemskerk onderscheidt zich door de aamwezigheid van de grootste paraboolduinen vanftslederland. Het noordelijk reservaat, tussen Egmond-Bergen, wordt gerekend tot het zogenaamde Waddendistrict en is kalkarm. De plantengroei wijkt daardoor sterk af van die in het zuidelijk deel.

HGPSwalking.nlet Noordhollands Duinreservaat is belangrijk voor de recreatie. Liefhebbers van rust, ruimte en landschap zijn er van harte welkom. Een honderden kilometers lang onverhard padennet en bijna 70 kilometer verharde fiëtspaden maken het gebied goed toegankelijk. Toegangskaarten zijn verplicht en op tal van plaatsen in en rond het reservaat te koop (onder meer bij de VVV's).

Nederland, Waterland
Een groot deel van Nederland ligt onder zeeniveau. Zonder duinen en dijken komen die gebieden onder water te staan. Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier zorgt in Noord-Holland boven het IJ voor veilige duinen, dijken en kades. Ook regelen wij de juiste waterstand in de sloten. Vooral als het veel regent, draaien onze gemalen op volle toeren. Tenslotte zuiveren wij afvalwater.

GPSwalking.nlDriekwart van de Nederlandse kust bestaat uit duinen. Het strand en de duinen zorgen ervoor dat het zeewater wordt  tegengehouden. Het hoogheemraadschap beheert de duinen op een 'dynamische' manier.

Waar mogelijk heeft de natuur vrij spel, waardoor de zandige kust tussen IJmuiden en Den Helder voortdurend in beweging is. Pas als de veiligheid in het geding komt, grijpen we in. De zeereep moet wel voldoende zand bevatten om te voorkomen dat het achterland overstroomt.

Van het strand gaan we terug naar Wijk aan Zee door de duinen. Veel los zand, en dan is het ploeteren geblazen. 

GPSwalking.nlNoordhollands Duinreservaat
Grote delen van het Noordhollands Duinreservaat zijn de afgelopen jaren in begrazing genomen. Er lopen Schotse Hooglanders, Koniks (paarden), Exmoor pony's en plaatselijk ook schapen en Hollandse landgeiten. De landgeiten worden speciaal ingezet om dichtgroeien van het duin met struiken te voorkomen.

Verboden toegang    
Helmplanten houden het zand van onze duinen vast. Dankzij helm kunnen duinen meters, en op de lange termijn zelfs tientallen meters, hoger worden. Maar helmplanten zijn kwetsbaar. U mag daarom de duinen niet betreden. Door er te recreëren, verdwijnt het helmgras. De duinen komen dan kaal te liggen, de wind blaast het zand weg en de duinen verdwijnen.

GPSwalking.nlWaarom wordt er begraasd met grote grazers? Waarom niet met konijnen, damherten en reeën?
De duinen groeien dicht met gras en struiken, waardoor de variatie en veel typische soorten dreigen achteruit te gaan of zelfs te verdwijnen.

Vroeger knaagden de konijnen de duinen kaal. De konijnenstand is ernstig achteruitgegaan door o.a. virusziekten. Ook de toegenomen stand van roofdieren zoals vos en havik speelt hierbij een rol. 

Reeën zijn vooral knabbelaars aan knoppen en struiken. Ze kunnen de verruiging en vergrassing niet tegengaan. Dit geldt ook voor de damherten. Een grote grazer eet ongeveer evenveel massa aan begroeiing als 120 konijnen. Grote grazers helpen, door het opentrappen van de bodem, plaatselijk de kleinschalige verstuiving en variatie te herstellen, eten de grasmat open en zorgen er ook voor dat de uitbreiding van struiken wordt vertraagd. In de kalkrijke duinen blijkt bovendien dat begrazing door vee de konijnenstand GPSwalking.nlkan bevorderen. 

In het Noordhollands Duinreservaat zijn geen damherten en reeën, en daar zijn de konijnenaantallen ook drastisch afgenomen.

De Valleiweg
Aan de Valleiweg en in de Duivelshoek zijn na de Tweede Wereldoorlog naaldbossen ingeplant. Deze aangeplante bossen liggen zeer westelijk in bestaande valleien. Deze bomen bereiken nu hun volwassen formaat en krijgen steeds meer te maken met de ongunstige omstandigheden van hun groeiplaats. De bossen sterven spontaan af door invloed van de wind en het zout en door een fluctuerend grondwaterpeil. Zij maken plaats voor duingrasland en duinstruweel. Dit proces wordt versneld door de Honingzwam die verzwakte bomen gemakkelijk infecteert en doodt.

GPSwalking.nlDit proces van een verdwijnend bos wordt door PWN versneld. Als de bomen en de strooisellaag niet verwijderd worden, blijven de voedingstoffen achter in de bodem. Dit plantenvoedsel zorgt ervoor dat op de plek van het bos geen natuurlijk duingrasland terugkomt, maar een dikke onnatuurlijke grasmat van duinriet.

Door hier versneld het bos te verwijderen inclusief grote delen van de strooisellaag ontstaan betere kansen op herstel van soortenrijke duingraslanden. Op de randen van het bos zijn waardevolle natuurlijke duinstruwelen te vinden. Deze worden gespaard zodat het natuurlijke duinlandschap van grazige valleien omzoomd door duinen en duinstruweel van voor de aanplant zich kan herstellen.

GPSwalking.nlNa vijf jaar bestaan de valleien uit duingrasland met op de randen bloemrijke struweelovergangen, reliëf is zichtbaar en de Valleiweg loopt weer herkenbaar van de ene vallei naar de andere. De grondwaterstand (van het Verbrande Vlak) is stabieler en verbeterd door de toegenomen aanvoer van regenwater.

De werkzaamheden worden uitgevoerd in samenwerking met Provincie Noord Holland en kunnen tijdelijk overlast veroorzaken.

Weer een heerlijke wandeling in een combinatie van cultuur, strand en duinen. 

Geraadpleegde websites:

POI's

  • Betalen duinkaart N52.4973 E4.6001
  • Bunkers N52.4919 E4.5867
  • De Vrijheit N52.5235 E4.5968
  • Dorpsweide N52.4925 E4.5974
  • Het Strandhuis N52.4936 E4.5849
  • Info N52.4935 E4.5978
  • Lunet N52.4898 E4.6036
  • Paasduin/uitzichtpunt N52.4895 E4.5929
  • Radarbunker N52.4916 E4.5876
  • Start/finish/parkeerplaats N52.4921 E4.6005
  • Tatra Steel / Hoogovens N52.4852 E4.6004
  • Valleiweg N52.5146 E4.6116
  • Vuurbaak N52.4893 E4.5872
  • Wiederstandnest 122 N52.4901 E4.6020
  • Wijk aan Zee N52.4945 E4.5930
  • Zee van staal N52.4880 E4.5915